Ceremonia e 70-të e ndarjes së çmimeve Oscar, e mbajtur në vitin 1998, konsiderohet ende si momenti kulmor i këtij eventi. Ishte një mbrëmje madhështore që festoi historinë dhe shkëlqimin e Hollivudit, ndërsa miliona shikues u mblodhën para ekranit për të ndjekur spektaklin që sot shihet si një pikë kthese për “Academy Awards”.
Në atë vit, filmi “Titanic” i James Cameron dominoi skenën, duke fituar 11 çmime Oscar nga 14 nominime. Kur mori çmimin për regjinë më të mirë, Cameron shpërtheu me fjalët “Unë jam mbreti i botës!”, një moment që u kthye menjëherë në histori të kulturës pop.
Ceremonia e atij viti mbetet më e shikuara ndonjëherë, me 57 milionë shikues në SHBA që e ndoqën drejtpërdrejt në ABC. Për krahasim, kjo ishte 4.5 milionë më shumë sesa finalja e serialit “Friends” në vitin 2004.
Megjithatë, vitet që pasuan sollën një rënie të vazhdueshme të audiencës. Në vitin 1999 ceremonia u ndoq nga 46 milionë njerëz. Në fillim të viteve 2000 shifrat luhateshin mes 30 dhe 40 milionë, por më pas nisën të bien ndjeshëm: 27 milionë në 2018, 24 milionë në 2020, duke rënë për herë të parë në 20 milionë në 2018 dhe duke prekur minimumin historik prej 10 milionësh në vitin 2021, në kulmin e pandemisë Covid. Vitin e kaluar, audienca ishte rreth 20 milionë, afërsisht një e treta e shifrës së vitit kur Cameron dominoi skenën.
Sipas Tim Robey, autor i librit “Box Office Poison: Hollywood’s Story in a Century of Flops”, suksesi i jashtëzakonshëm i ceremonisë së vitit 1998 lidhej drejtpërdrejt me popullaritetin e “Titanic”. “Titanic kishte ndikimin e madh të të qenit, në atë kohë, filmi më i madh i bërë ndonjëherë, gjiganti më i madh komercial që kandidoi ndonjëherë për çmimet Oscar. Dhe ishte thjesht kaq shumë i adhuruar: njerëzit ishin kthyer për ta parë atë vazhdimisht, kështu që donin ta shihnin të fitonte ato çmime”, pohoi Robey.
Në fakt, “Titanic” ishte pjesë e një tendence më të gjerë. Shumë prej fituesve të çmimit për filmin më të mirë gjatë shekullit të 20-të ishin gjithashtu ndër filmat më fitimprurës të viteve përkatëse. Historiani i filmit Gene Del Vecchio ka shkruar se nga viti 1927 deri në vitin 1976, rreth 90% e fituesve të Oscar-it për filmin më të mirë ishin gjithashtu pjesë e dhjetë filmave më fitimprurës të vitit të tyre.
“Votuesit e Akademisë dhe publiku njësoj shijuan drama serioze romantike si Casablanca, aventura si Around the World in 80 Days, drama historike si Ben-Hur dhe muzikale si My Fair Lady. Mendjet dhe shijet tona kolektive ishin të njëjta”, pohoi ai.
Pas mijëvjeçarit të ri, kjo përputhje mes shijeve të publikut dhe Akademisë nisi të zbehet. Në vitet ’90, fitimet globale të të gjithë fituesve të çmimit për filmin më të mirë së bashku arrinin gati 5 miliardë dollarë. Në vitet 2010, kjo shifër kishte rënë në rreth 2 miliardë dollarë.
Një nga arsyet kryesore është ndryshimi i strategjisë së studiove të mëdha, të cilat kanë investuar gjithnjë e më shumë në filma me superheronj, aventura fantastike, adaptime videolojërash dhe projekte të tjera komerciale që dominojnë arkën, por rrallëherë sezonin e çmimeve.
Sot, është bërë e zakonshme që publiku masiv dhe “Academy Awards” të mos bien dakord për atë që përkufizohet si film i shkëlqyer, një kontrast i fortë me epokën kur “Titanic” bashkoi suksesin kritik me atë komercial.
