Instituti i Kosovës për Drejtësi (IKD) ka reaguar ndaj vendimit të Komisionit Qendror të Zgjedhjeve (KQZ) për hapjen e qendrave të votimit jashtë përfaqësive diplomatike, duke e cilësuar këtë veprim në kundërshtim me Ligjin për Zgjedhjet e Përgjithshme dhe rregullat zgjedhore.
Sipas vendimit të miratuar më 27 nëntor 2025 në mbledhjen e 84-të të KQZ-së, përgatitjet për zgjedhjet e parakohshme për Kuvendin e Kosovës përfshijnë hapjen e qendrave të votimit jashtë vendit. Përveç përfaqësive diplomatike, KQZ ka vendosur që sipas propozimit të Ministrisë së Punëve të Jashtme dhe Diasporës, të hapen edhe hapësira shtesë për votim në disa vende, duke përfshirë 10 qendra në Gjermani, Zvicër, Mbretëri të Bashkuar dhe SHBA, me gjithsej 43 vendvotime dhe një kapacitet maksimal prej 40,850 votuesish.
IKD thekson se Ligji nr. 08/L-228 për Zgjedhjet e Përgjithshme nuk lejon hapjen e hapësirave shtesë jashtë përfaqësive diplomatike. Ligji përkufizon qartë se përfaqësitë diplomatike përbëhen nga ambasadat, konsullatat, misionet diplomatike dhe ato konsullore, të cilat mund të shfrytëzohen si qendra votimi.
Paragrafi 8 i nenit 96 i Ligjit specifikon gjithashtu procedurat që KQZ-ja duhet të ndjekë me Ministrinë e Punëve të Jashtme për përcaktimin e kapaciteteve dhe hapësirave të qendrave të votimit, duke mos lejuar hapësira shtesë përtej atyre të listuara. IKD nënvizon se edhe nëse numri maksimal i votuesve në një përfaqësi diplomatike është i plotësuar, rregullat e parashikojnë udhëzimin e aplikuesve për mënyra të tjera të votimit dhe nuk mund të hapen hapësira shtesë.
Neni 3 i Rregullores 04/2025 për Regjistrim dhe Votim Jashtë Kosovës përcakton qartë numrin maksimal të votuesve për secilën përfaqësi diplomatike dhe parashikon procedurat alternative në rast të tejkalimit të kapaciteteve. Sipas IKD, hapja e qendrave shtesë rrezikon integritetin e procesit zgjedhor dhe mund të çojë në keqpërdorime, madje edhe në anulimin e votave të marra në këto qendra.
Instituti i Kosovës për Drejtësi bën thirrje që KQZ të ndalojë çdo veprim që bie ndesh me ligjin dhe rregullat zgjedhore, duke theksuar se respektimi i ligjit është themeli i integritetit zgjedhor dhe i funksionimit demokratik të institucioneve. KQZ ka detyrimin që të sigurojë që proceset zgjedhore të jenë plotësisht të ligjshme dhe të besueshme. /Gjurmuesi/
