Ndryshimet e paralajmëruara në Ligjin për të Huajt në Kroaci për periudhën 2025–2026 pritet të sjellin përmirësime të rëndësishme për punëtorët nga vendet e Ballkanit Perëndimor, përfshirë Kosovën, Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut, si në aspektin e punësimit ashtu edhe të qëndrimit ligjor.
Lajmin e ka bërë të ditur politikania nga Kosova, Ermina Lekaj, ish-deputete e Kuvendit të Kroacisë, e cila ka theksuar se këto ndryshime synojnë thjeshtimin e procedurave administrative, rritjen e sigurisë juridike për punëtorët e huaj dhe vendosjen e një kontrolli më të fortë ndaj punëdhënësve.
Leje më afatgjata pune dhe qëndrimi
Një nga risitë kryesore të ligjit të ri është zgjatja e kohëzgjatjes së lejeve të punës dhe qëndrimit. Ndryshe nga praktika e deritanishme, ku lejet lëshoheshin kryesisht për një vit, tani ato mund të jenë të vlefshme deri në tre vjet, në rastet kur kontrata e punës është afatgjatë.
Mundësi për ndërrim të punëdhënësit
Sipas ndryshimeve të reja ligjore, punëtorët e huaj do të kenë të drejtë të ndërrojnë punëdhënësin pas një periudhe pune në Kroaci, pa qenë të detyruar të largohen nga vendi, për aq kohë sa vazhdojnë të punojnë në të njëjtin profesion.
Lehtësime për profesionet deficitare
Për sektorët që përballen me mungesë të fuqisë punëtore, si turizmi, ndërtimtaria, bujqësia dhe shërbimet e pastrimit, ligji nuk do të kërkojë domosdoshmërisht përvojë të mëparshme pune apo kualifikim formal, me synimin për të plotësuar nevojat e tregut të punës.
Barazi në paga dhe kushte pune
Ndryshimet ligjore parashohin që punëtorët e huaj të trajtohen në mënyrë të barabartë me punëtorët kroatë sa i përket pagës për të njëjtën punë. Po ashtu, në rastet kur punëdhënësi siguron strehim, ai duhet të përmbushë standardet e përcaktuara ligjore dhe të jetë subjekt i kontrollit nga autoritetet përkatëse.
Afat për gjetjen e punës së re
Në rast të ndërprerjes së kontratës së punës, punëtorët e huaj nuk do të detyrohen të largohen menjëherë nga Kroacia. Ligji parasheh një periudhë tranzitore për gjetjen e një vendi të ri pune, e cila pritet të zbatohet më qartë nga viti 2026.
Zgjerimi i EU Blue Card
Ndryshimet përfshijnë edhe zgjerimin e vlefshmërisë së EU Blue Card deri në katër vjet. Kjo kartë do të mund të merret jo vetëm mbi bazën e diplomës universitare, por edhe në bazë të përvojës profesionale, veçanërisht në sektorë si teknologjia e informacionit.
Kontroll më i rreptë ndaj punëdhënësve
Nga viti 2026, punëdhënësit do të kenë obligim ligjor të raportojnë menjëherë ndërprerjen e kontratës së punës. Njëkohësisht, do të intensifikohen kontrollet ndaj shkeljeve ligjore, ndërsa punëdhënësit që abuzojnë me punëtorët e huaj mund të ndalohen nga punësimi i tyre në të ardhmen.
Ndryshimet e reja ligjore synojnë krijimin e një sistemi më transparent, më të drejtë dhe më të sigurt për punëtorët e huaj, duke ndihmuar njëkohësisht në plotësimin e nevojave të tregut të punës në Kroaci.
Nëse dëshiron, mund ta përshtas për version më të shkurtër, për Facebook, ose ta optimizoj për motorë kërkimi (SEO).
